11: Turas Scoile (Leaving Cert Irish): Revision Notes
11: Turas Scoile
An Scéal – The Story
Pictiúr 1: Ag Pleanáil an Turais
Sa chéad phictiúr, tá tionól ar siúl i gColáiste Phádraig. Tá an príomhoide ag labhairt leis na daltaí faoin turas scoile bliantúil.
In the first picture, an assembly is taking place in Coláiste Phádraig. The principal is speaking to the students about the annual school trip.
Molann roinnt daltaí turas go Páras nó go dtí an Róimh, agus luaitear fiú turas sciála um Nollaig. Ach cuireann an príomhoide i gcuimhne dóibh go bhfuil sé an-chostasach dul thar lear faoi láthair. Mar gheall ar an gcúlú eacnamaíochta, socraítear fanacht in Éirinn agus dul chuig campa eachtraíochta.
Some students suggest a trip to Paris or Rome, and even a ski trip at Christmas is mentioned. However, the principal reminds them that travelling abroad is very expensive at the moment. Because of the economic recession, it is decided to stay in Ireland and go to an adventure camp.
Frásaí Nascacha – Linking Phrases
- mar gheall ar – because of
- ach – but
- faoi láthair – at present
- cuireann i gcuimhne – reminds
Using linking phrases improves fluency and structure in your oral.
Pictiúr 2: Ag Teacht go Campa Eachtraíochta Chonamara
Sa dara pictiúr, sroicheann na daltaí Campa Eachtraíochta Chonamara. Tá lóistín na gcailíní suite ar thaobh amháin den láthair agus tá na buachaillí lonnaithe ar an taobh eile.
In the second picture, the students arrive at Connemara Adventure Camp. The girls’ accommodation is located on one side of the site and the boys are staying on the other side.
Tá beirt mhúinteoirí, an tUasal Mac Cárthaigh agus Iníon Ní Loingsigh, leo chun súil ghéar a choimeád orthu. Tá gach duine ar bís agus ag súil le clár lán gníomhaíochtaí.
Two teachers, Mr McCarthy and Ms Lynch, are with them to keep a close eye on them. Everyone is excited and looking forward to a full programme of activities.
An Tuiseal Ginideach – The Genitive Case
- lóistín na gcailíní = the girls’ accommodation
- Campa Eachtraíochta Chonamara = Connemara Adventure Camp
The second noun changes form to show possession or relationship.
Pictiúr 3: Imeachtaí faoin Aer
Cuirtear réimse leathan gníomhaíochtaí ar fáil do na daltaí, lena n-áirítear rothaíocht, surfáil, curachadóireacht agus dreapadóireacht. Ní bheidh nóiméad le spáráil acu!
A wide range of activities is provided for the students, including cycling, surfing, kayaking and rock climbing. They won’t have a minute to spare!
Tá siad gnóthach ó mhaidin go tráthnóna agus iad ag tabhairt faoi dhúshláin nua gach lá.
They are busy from morning until evening as they take on new challenges each day.
An Briathar Saor – The Autonomous Verb
- Cuirtear ar fáil = Is provided
- Eagraítear turas = A trip is organised
This form focuses on the action rather than who performs it.
Pictiúr 4: Cúrsa Treodóireachta
Sa phictiúr seo, tá cúrsa treodóireachta á dhéanamh ag Darragh. Caithfidh sé siúl trí uisce fuar mar chuid den ghníomhaíocht.
In this picture, Darragh is doing an orienteering course. He must walk through cold water as part of the activity.
Feicimid na daltaí eile ag screadaíl in ard a nguthanna chun é a spreagadh.
We see the other students shouting at the top of their voices to encourage him.
Pictiúr 5: Ceol agus Spraoi
San oíche, bailíonn na daltaí le chéile chun ceol a sheinm agus amhráin a chanadh. Tá Aisling ag seinm an ghiotáir agus tá Cian ar an mbodhrán.
At night, the students gather together to play music and sing songs. Aisling is playing the guitar and Cian is on the bodhrán.
Cé go bhfuil siad spíonta caite, baineann siad an-taitneamh as an atmaisféar cairdiúil. Is iontach an deis í a scíth a ligean tar éis lá fada.
Although they are exhausted, they greatly enjoy the friendly atmosphere. It is a wonderful opportunity to relax after a long day.
Pictiúr 6: Ag Filleadh ar Scoil

Sa phictiúr deireanach, cuireann príomhoide na scoile fáilte chroíúil roimh na daltaí ar a bhfilleadh. Deir siad gur bhain siad taitneamh agus tairbhe as an turas agus go raibh sé i bhfad níos fearr ná turas go Páras!
In the final picture, the school principal warmly welcomes the students back. They say they gained enjoyment and benefit from the trip and that it was far better than a trip to Paris!
Gabhann siad buíochas leis na múinteoirí a d’eagraigh an turas.
They thank the teachers who organised the trip.
Ceisteanna faoin Sraith Pictiúr
| Ceist (Irish) | English | Freagra Samplach (Irish) | Sample Answer (English) |
|---|---|---|---|
| Cad a bhí á phlé i gColáiste Eoin? | What was discussed in Coláiste Eoin? | Bhí an turas scoile bliantúil á phlé ag an bpríomhoide. | The annual school trip was being discussed by the principal. |
| Cén fáth ar fhan siad in Éirinn? | Why did they stay in Ireland? | Mar gheall ar an gcúlú eacnamaíochta agus an costas ard. | Because of the economic recession and high cost. |
| Cá ndeachaigh siad? | Where did they go? | Chuaigh siad go Campa Eachtraíochta Chonamara. | They went to Connemara Adventure Camp. |
| Cad iad na gníomhaíochtaí a rinne siad? | What activities did they do? | Rinne siad rothaíocht, surfáil agus dreapadóireacht. | They did cycling, surfing and rock climbing. |
| Cad a rinne siad san oíche? | What did they do at night? | Bhailigh siad le chéile agus chan siad amhráin. | They gathered together and sang songs. |
| Ar bhain siad taitneamh as an turas? | Did they enjoy the trip? | Bhain siad taitneamh agus tairbhe mhór as. | They gained great enjoyment and benefit from it. |
Gramadach – Grammar Points (with English)
1. An Tuiseal Ginideach (The Genitive Case)
Used to show possession or relationship.
Examples:
- lóistín na gcailíní – the girls’ accommodation
- Campa Eachtraíochta Chonamara – Connemara Adventure Camp
2. An Briathar Saor (The Autonomous Verb)
Used when the doer is not mentioned.
Examples:
- Cuirtear ar fáil – Is provided
- Eagraítear turas – A trip is organised
3. Tá + á + Briathar (Progressive Form)
Used to describe actions happening now.
Examples:
- Tá an turas á phlé – The trip is being discussed
- Tá cúrsa á dhéanamh – A course is being done
Foclóir – Key Vocabulary (with English)
- Turas scoile – School trip
- Tionól – Assembly
- Campa eachtraíochta – Adventure camp
- Lóistín – Accommodation
- Dreapadóireacht – Rock climbing
- Curachadóireacht – Kayaking
- Súil ghéar a choimeád – To keep a close eye
- Spíonta caite – Exhausted
- Taitneamh agus tairbhe – Enjoyment and benefit
- Cúlú eacnamaíochta – Economic recession
- Thar lear – Abroad