Scéal (Story) (Leaving Cert Irish): Revision Notes
📚 Revision Notes
Scéal (Story)
| Struchtúr an Scéil | Story Structure |
|---|---|
| Teideal – Teideal suimiúil a mheallann an léitheoir. | Title – An interesting title that attracts the reader. |
| Réamhrá – Tús an scéil, ag cur isteach ar na carachtair agus an suíomh. | Introduction – Beginning of the story, introducing characters and setting. |
| Forbairt – Imeachtaí agus eachtraí ag forbairt an scéil. | Development – Events and incidents developing the story. |
| Buaicphointe – An pointe is mó ardléime nó teannas sa scéal. | Climax – The highest point of tension or climax in the story. |
| Réiteach – Réiteach na faidhbe agus na heachtra. | Resolution – Resolution of the problem or event. |
| Críoch – Deireadh soiléir, sásúil don scéal. | Conclusion – Clear, satisfying ending to the story. |
| Leideanna Tábhachtacha (Important Tips) | Important Tips |
|---|---|
| Úsáid teanga atá simplí ach cumhachtach agus lán le mhatán. | Use language that is simple but powerful and full of energy. |
| Cruthaigh carachtair fíorúla agus suimiúla. | Create realistic and interesting characters. |
| Bain úsáid as cur síos beacht chun an suíomh agus mothúcháin a léiriú. | Use precise description to show setting and emotions. |
| Úsáid abairtí éagsúla (gearra, fhada, ceangailte). | Use a variety of sentences (short, long, complex). |
| Déan iarracht na mothúcháin a chur in iúl go soiléir. | Try to express emotions clearly. |
| Seachain athrá agus focail neamhéifeachtacha. | Avoid repetition and ineffective words. |
| Foclóir Úsáideach (Useful Vocabulary) |
|---|
| Lá amháin – one day |
| Go tobann – suddenly |
| Ar maidin – in the morning |
| San oíche – at night |
| Bhí áthas orm – I was happy |
| Bhí eagla orm – I was afraid |
| Bhí brón orm – I was sad |
| Chuaigh mé go… – I went to… |
| Chonaic mé… – I saw… |
| Dúirt sé/sí liom… – He/She said to me… |
| Ansin – then |
| Faoi dheireadh – in the end |
| Abairtí Samplacha | Sample Sentences |
|---|---|
| Bhí an lá fuar agus bhí sé ag cur báistí. Chuaigh Síle abhaile ón scoil. Bhí sí tuirseach, ach bhí sí sásta. | The day was cold and it was raining. Síle went home from school. She was tired, but she was happy. |
| Chuaigh Tom agus a chara go dtí an pháirc. D’imir siad peil agus rinne siad gáire. Bhí spraoi acu. | Tom and his friend went to the park. They played football and laughed. They had fun. |
| Bhí Máire ina suí ina seomra ag déanamh obair bhaile. Chuala sí ceol ón tsráid. D’oscail sí an fhuinneog. | Máire was sitting in her room doing homework. She heard music from the street. She opened the window. |
| Bhí an bus déanach agus bhí Seán buartha. Shroich sé an scoil faoi dheireadh. Bhí faoiseamh air. | The bus was late and Seán was worried. He reached the school at last. He was relieved. |
| Chuaigh an teaghlach ar saoire go dtí an trá. Chuaigh siad ag snámh agus d’ith siad uachtar reoite. Bhí siad an-sásta. | The family went on holiday to the beach. They went swimming and ate ice cream. They were very happy. |